شنوایی نوزادان، کودکان و اطفال

با توجه به اهمیت دستگاه شنوایی در یادگیری، برقراری ارتباط و رشد مهارت های شناختی از یک سو و شیوع ۲ تا ۴ مورد کم شنوایی/ناشنوایی در هر ۱۰۰۰ تولد، لذا سازمان های جهانی انجام تست غربالگری شنوایی را در نوزادان و شیرخواران به منظور تعیین و تایید کم شنوایی تا قبل از ۳ ماهگی و انجام اقدامات درمانی و توانبخشی لازمه تا قبل از ۶ ماهگی، اجباری دانسته اند. دستگاه شنوایی از قبل از تولد، کار خود را آغاز کرده و ارزیابی آن نیز امکان پذیر است.

۱- عوارض کم شنوایی در کودکان
۲- علل کم شنوایی در کودکان
۳- ارزیابی کم شنوایی در کودکان
۴- درمان کم شنوایی در کودکان

غربالگری شنوایی نوزادان به معنای انجام آزمونی ساده و سریع توسط شنوایی شناس در زمان بدو تولد (تا حداکثر یک ماهگی) به منظور تایید سلامت یا بیان احتمال اختلال در دستگاه شنوایی است. در صورت رد شدن کودک در آزمون مجدد غربالگری شنوایی، کودک برای انجام آزمون های تکمیلی شنوایی باید به مراکز مجهزی همچون کلینیک های شنوایی و تعادل ایرانیان ارجاع گردد تا در صورت وجود کم شنوایی، نوع و میزان دقیق کاهش شنوایی تعیین گردیده و اقدامات لازم در اسرع وقت برای کودک صورت پذیرد.

از جمله اقدامات لازم می توان به ارجاع به متخصص گوش و حلق و بینی جهت انجام درمان های دارویی-جراحی، ارجاع به شنوایی شناس جهت بررسی لزوم استفاده از وسایل کمک شنوایی همچون سمعک، ارجاع جهت بررسی کاندیداتوری کاشت حلزون در مراکز مربوطه، آغاز برنامه های تربیت شنوایی و … اشاره کرد.

“غربالگری شنوایی بدو تولد نوزادان را جدی بگیرید”

در سال های بعدی زندگی نیز کودکان در بدو ورود به دبستان و به صورت سالانه باید ارزیابی های شنوایی رفتاری پایه را انجام دهند و در صورت هر نوع مشکلی، شنوایی شناسان، ارزیابی های تکمیلی رفتاری یا الکتروفیزیولوژیک را انجام داده و ارجاع به کلینیک های تعادل و  وزوز و اختلال پردازش شنوایی نیز در صورت نیاز، انجام می پذیرد.

از جمله مهمترین آزمون های فیزیولوژیک و الکتروفیزیولوژیک شنوایی در نوزادان و کودکان، آزمون های با دقت بالا و بی خطری چون OAE و ABR و ASSR هستند که همگی در تخمین سطح شنوایی کودک کمک کننده می باشند. متخصصین و شنوایی شناسان بسته به سن مراجع و شرایط هر مورد، آزمون یا آزمون های مناسب را انجام داده و اطلاعات لازم را در اختیار والدین قرار می دهند.

آزمون OAE

گسیل های صوتی، اصوات کم شدتی با دامنه حداقل ۲۰- تا حداکثر ۲۰ تا ۳۰ دسی بل SPL هستند که از حرکت سلول های مویی منشا گرفته و با قرار دادن میکروفنی در مجرای گوش ثبت می شوند. این آزمون در دو حالت DPOAE و TEOAE انجام می گیرد که به عملکرد حلزونی (فعالیت مکانیکی- الکتریکی سلولهای مویی در پاسخ به محرکات صوتی) اشاره دارند.

این آزمون ها در شناسایی افراد با حساسیت شنوایی تن خاص ۲۰ تا ۲۵ دسی بل HL یا بهتر نسبت به کم شنوایی در حد ۳۵ دسی بل HL یا ضعیف تر موفق تر عمل می کند. کاربرد گسیل های صوتی در حیطه های غربالگری شنوایی نوزادان و کودکان، تکمیل نتایج آزمون های رفتاری در افراد سخت آزمون، تشخیص افتراقی کم شنوایی است. در نوروپاتی شنوایی، گسیل های برانگیخته طبیعی بوده در حالی که آستانه های رفتاری، کم شنوایی در محدوده های مختلفی را نشان می دهد و ABR رفکس اکوستیک نیز غیرطبیعی است.

آزمون ABR

ABR شامل چندین قله است که در ۱۵ میلی ثانیه اول پس از ارائه محرک ثبت می شود. این قله ها نشان دهنده فعالیت هم زمان امواج میدان دور است که به دلیل پاسخ های عناصر عصبی و انحراف ناگهانی فیبرهای عصب و راه های شنوایی ساقه مغز ایجاد می شود. مهم ترین عناصری که در این آزمون مورد بررسی قرار می گیرند دامنه و زمان نهفتگی قله ها هستند و اختلال در هر یک از بخش های تولید کننده امواج منجر به غیر طبیعی شدن دامنه و نهفتگی می شود.

علت مقبولیت آزمون ABR در بین مجموعه آزمون های الکتروفیزیولوژیک، شباهت بسیار زیاد پاسخ آن در بین افراد مختلف است که امکان شناسایی راحت پاسخ در شرایط مختلف را ممکن می سازد. همچنین این پاسخ از ثبات بالایی برخوردار است به طوری که از وضعیت فرد متاثر نمی گردد. این آزمون حتی با ظهور فن آوری MRI از قدرت تشخیص ضایعات عصبی برخوردار است و از آن استفاده می شود. در شرایط بالینی، از ABR هم برای تخمین آستانه های شنوایی و هم ارزیابی نورواتولوژیک یعنی بررسی ضایعات احتمالی در طول عصب شنوایی و راه های شنوایی ساقه مغز استفاده می شود. بزرگ شدن تومورهای خارج ساقه مغز، به راه های شنوایی ساقه مغز فشار وارد می کنند و سیستم شنوایی را تحت تاثیر قرار می دهند. اگر عصب شنوایی آسیب دیده باشد ABR در گوش همان طرفی دچار اختلال می شود. تومورهای بزرگ زاویه پلی-مخچه ای به دلیل فشار بر ساقه مغز و همچنین آسیب مغز نیز سبب غیر طبیعی شدن ABR به صورت همانطرفی، دگرگونی یا دو طرفی می شود. این آزمون در موارد دیگری مانند تشخیص ضایعات عروقی ساقه مغز از جمله خونریزی عروق خونی کاربرد دارد. در تشخیص افتراتی بیماران در حال کما نیز کاربرد دارد به این صورت که اگر علت کما، توکسیک یا متابولیک باشد مانند افزایش بیش از حد مقدار دارو، ABR تحت تاثیر قرار نمی گیرد اما به دلیل آسیب های ساختاری، ABR را متاثر می کند. ABR در تعیین گسترش ضایعات مغزی ناشی از ضربه در نوزادانی که به دلیل مشکلات بدو تولد دچار کمبود اکسیژن شده اند و نیز تعیین مرگ مغزی کاربرد دارد اما نتایج غیر طبیعی ABR، نوع پاتولوژی را مشخص نمی کند، مثلا نمی توان گفت ضایعه تومور یا عروقی است. برای ارزیابی تکامل راه های شنوایی مرکزی نیز از ABR استفاده می شود. محرک مورد استفاده معمولا کلیک است زیرا شکل امواج واضحی تولید می کند. در این موارد نتایج حساسیت شنوایی اهمیتی ندارد بنابراین تعیین آستانه موج V ضروری نیست و ABR در شدت های dB HL 60-90 ارزیابی و پارامترهای مختلف آن بررسی می شوند. این آزمون را برای تخمین آستانه های شنوایی می توان از بدو تولد در نوزادان انجام و با پایش دوره ای آن در فواصل زمانی مناسب و در کنار دیگر آزمون های شنوایی، در مورد آستانه های شنوایی کودک یا دیگر گروه های سخت آزمون تصمیم گیری کرد.

آزمون ASSR

آزمون ASSR روش نوینی برای اندازه گیری الکتروفیزیولوژیک حساسیت شنوایی به ویژه در نوزادان و کودکان دچار کم شنوایی شدید و عمیق است.توسعه الگوریتم های آماری کشف این پاسخ، نوید بخش افزایش کاربردهای بالینی بالقوه آن می باشد. از جمله مزیت های این آزمون، تخمین فرکانس به فرکانس آستانه های شنوایی در هر گوش به طور مجزا است که می تواند در بین مجموعه آزمون های شنوایی شناسی کودکان نقش بسیار ارزنده ای را ایفا کند.

به دلیل محدویت خروجی در هنگام ارائه محرکات گذرا مانند کلیک درعمل، بالاترین میزان کم شنوایی قابل اندازه گیری توسط ABR درحدود ۸۰ تا ۸۵ دسی بل HL می باشد در حالی که برای فیتینگ دقیق سمعک در نوزادان با کم شنوایی شدید و عمیق به آستانه های شنوایی نیاز است و بنابراین ASSR این محدودیت ABR در ارزیابی شنوایی راجبران می کند. در این کودکان، پاسخ ABR قابل ثبت نیست و نمی توان فیتینگ صحیحی انجام داد اما معرفی ASSR موجب شده تا بتوان آستانه های شنوایی در فرکانس های ادیومتریک را تا شدت ۱۲۰ دسی بل HL اندازه گیری نمود.

ارسال یک پیام
error: Content is protected !!