علت وزوز گوش

 

علت وزوز گوش چیست؟

وزوز گوش، علامتی است که علل زمینه ساز بسیار متفاوتی می تواند عامل اصلی ایجاد کننده آن باشد. وزوز گوش اختلالی است که در بسیاری موارد ناشی از مشکلی در دستگاه شنوایی است اما گاهی نیز علت وزوز گوش را باید خارج از گوش و دستگاه شنوایی، جستجو کرد. یافتن علت وزوز گوش در بسیاری از موارد، منجر به یافتن راهکار درمانی مناسب تر می گردد. این یک واقعیت است که علت وزوز گوش را نمی توان به سادگی در همه مبتلایان به وزوز گوش پیدا کرد لذا برخی شیوه های مدیریت و درمان وزوز گوش، فارغ از علت وزوز گوش، به کنترل آن می پردازند اما همیشه در گام اول باید با مراجعه به متخصصان شنوایی و تیم ارزیابی ومدیریت وزوز گوش، به دنبال کشف دلیل احتمالی و رد موارد خطرناک به عنوان علت وزوز گوش، بود.

علت وزوز گوش
علت وزوز گوش

وزوز گوش می تواند عامل فیزیولوژیک داشته باشد و مربوط به شنیدن اصوات طبیعی بدن مثل گردش خون یا انقباض عضلات بدن و …باشد که معمولاً در یک محیط کاملا ساکت و همراه با گوش دادن دقیق در افراد دیده می شود و به دنبال انسداد مجرای خارجی گوش توسط هر نوع عامل خارجی یا جرم گوش، تشدید می گردد.
اما وزوزهای پاتولوژیک که به دنبال آسیب یا اختلالی در عملکرد بخشی از بدن رخ داده اند، علل بسیار متنوعی دارند. اختلالات عصبی، اختلالات قلبی-عروقی، مشکلات شنوایی، اختلالات روان شناختی، کمبود برخی ویتامین ها و مواد معدنی، عوارض جانبی برخی داروها، مشکلات فک وصورت، نامناسب بودن میزان قند یا چربی خون، بالا بودن فشارخون و … همگی می توانند از دلایل احتمالی بروز این علامت باشند . اما شایع ترین علت وزوز، وجود مشکلاتی در بخش های مختلف دستگاه شنوایی است.
وزوز از شایع ترین علائم همراه با ضایعات شنوایی است از این رو بیماری های مرتبط با سیستم شنوایی به عنوان مهم ترین عوامل ایجاد کننده وزوز در تمامی جوامع، به شمار می روند. آسیب در هرکدام از قسمت های گوش خارجی، گوش میانی و گوش داخلی، می تواند همراه با رخداد وزوز گوش باشد.

 

چه مشکلاتی در دستگاه شنوایی، باعث ایجاد وزوز می گردد؟

انواع کم شنوایی انتقالی (اختلال در گوش خارجی و/یا گوش میانی)، کم شنوایی های حسی-عصبی (اختلال در گوش داخلی و عصب شنوایی)، کم شنوایی آمیخته (مشکل همزمان در سیستم های انتقالی و حسی-عصبی) و کم شنوایی های مرکزی (اختلال در مراکز پردازش شنوایی) می توانند درجاتی از وزوز گوش را به همراه داشته باشند.

از جمله بیماری های شایع دستگاه شنوایی و تعادل که می توانند باعث بروز وزوز گوش شوند میتوان به اتوسکلروز، من یر، شوانومای دهلیزی، اوتیت مزمن، سرومن فشرده شده، پیرگوشی، کم شنوایی ناشی از نویز و … اشاره کرد که به دنبال تشخیص و درمان به موقع از سوی متخصص، امکان حذف یا کنترل وزوز گوش نیز وجود دارد.

علاوه بر مشکلات ذکر شده، گاهی علت وزوز گوش، همچنان در دستگاه شنوایی است اما به واسطه اینکه در مراحل اولیه بیماری یا آسیب به دستگاه شنوایی هستیم، اختلال بارزی در ارزیابی های شنوایی مرسوم دیده نمی شود و برای یافتن علت وزوز گوش باید به سراغ ارزیابی های تکمیلی و ویژه تری رفت که در کلینیک های وزوز گوش، در دسترس هستند.

جهت مراجعه به کلینیک ارزیابی و مدیریت وزوز گوش شنواپرداز ایرانیان با ما تماس بگیرید

گرچه برای آنکه بهترین شیوه درمانی برای کمک به فرد مبتلا به وزوز انتخاب شود، باید به طور ویژه به دنبال عامل ایجاد کننده وزوز  و درمان آن بود ولی در بسیاری موارد، علت مشخص و قابل درمانی برای وزوز یافت نشده یا علیرغم درمان عامل احتمالی، فرد همچنان از وجود وزوزگوش شکایت دارد.

 

آیا قرارگیری در معرض اصوات بلند، میتواند موجب وزوز گوش شود؟

در حال حاضر با توجه به آلودگی صوتی در محیط کار و زندگی افراد، شیوع روزافزون کاهش شنوایی و وزوز را شاهد هستیم. هر چند که بسته به شرایط فیزیکی صوت و فیزیولوژیکی افراد ، تاثیر صدا و آسیب های ناشی از اصوات بلند بر افراد، متفاوت است اما به طور کلی سطح شدت بالاتر از ۸۰-۸۵ دسی بل برای مدت بیش از ۸ ساعت می تواند برای اکثر افراد مضر باشد. اصوات بلند، علاوه بر تاثیرات سوء بسیاری که بر توانایی های عملکردی – تمرکزی افراد و سایر توانایی های روان شناختی آنها دارند، عوارض شنوایی  به صورت کاهش شنوایی به ویژه در فرکانس های بالا و وزوز گوش را نیز به همراه دارند.

بسته به نوع نویز (سروصدا) و مدت زمان قرارگیری در معرض نویز ، شیوع و شدت کاهش شنوایی و وزوز نیز متفاوت خواهد بود ودر این رابطه بهترین درمان، پیشگیری از قرارگیری در معرض نویز و یا استفاده از محافظ های شنیداری شخصی و ارزیابی های دوره ای شنوایی تحت نظر شنوایی شناس است. در بسیاری از  این موارد، اولین علامت آسیب به سیستم شنوایی، رخداد وزوز گوش است و باید آن را جدی گرفت.

علت وزوز گوش
علت وزوز گوش

در مجموع می توان گفت که موارد زمینه ساز علت وزوز گوش با تاثیر مستقیم بر دستگاه شنوایی یا به واسطه تاثیر بر مراکز مشترک شنوایی در مناطق مختلف عصبی یا درگیر ساختن تغذیه عروقی ساختارهای دستگاه شنوایی و حتی گاهی با تحت تاثیر قرار دادن فیزیکی این ساختارها، عامل ایجاد وزوز گوش یا درک انواع اصوات بی معنا در گوش یا سر می گردند.

در جدول زیر، برخی از شایع ترین علل وزوز گوش، آورده شده است اما همانطور که ذکر شد، علت وزوز گوش، محدود به این موارد نیست.

 

مهمترین عوامل وزوز گوش

 

علل مرتبط با دستگاه شنوایی (گوش خارجی- گوش میانی- گوش داخلی)

 

اتوسکلروز
شوانومای دهلیزی
اوتیت
سرومن فشرده شده
پیرگوشی
کم شنوایی ناشی از نویز
پارگی پرده گوش

علل خارج از دستگاه شنوایی

اختلالات عصبی

اختلالات روان شناختی

کمبود برخی ویتامین ها و مواد معدنی

عوارض جانبی برخی داروها

مشکلات فک وصورت

نامناسب بودن میزان قند یا چربی خون

بالا بودن فشارخون

میگرن

مشکلات گردنی

بیماری های سیستماتیک مانند اختلالات تیروئید

 

 

  • عوامل مرتبط با سیستم شنوایی

با توجه به اینکه وزوز از شایع ترین علائم همراه با ضایعات شنوایی است از این رو بیماری های مرتبط با سیستم شنوایی به عنوان مهم ترین عوامل ایجاد کننده وزوز به شمار می روند. وزوز همراه با کاهش شنوایی انتقالی، کاهش شنوایی حسی-عصبی، کاهش شنوایی آمیخته (ترکیبی ازنوع انتقالی و حسی-عصبی) و کاهش شنوایی مرکزی، قابل مشاهده است

۱- کاهش شنوایی انتقالی:

هر نوع ضایعه ای که سیستم انتقالی شنوایی شامل گوش خارجی و گوش میانی را درگیر کند ، علاوه براینکه موجب کاهش شدت صوت رسیده به حلزون می گردد، می تواند در تولید وزوز نیز نقش داشته باشد که از جمله این موارد می توان به نمونه های زیر اشاره کرد، وجود سرومنیا جرم در مجرای گوش خارجی ، بیماری اتوسکلروز، گسیختگی زنجیره استخوانچه ای گوش میانی، تومورگولوموس در فضای گوش میانی و … که معمولا در این موارد با رفع عامل ایجادکننده ، وزوز بیمار قطع می گردد.

۲- کاهش شنوایی حسی-عصبی:

بیشترین مبتلایان به وزوز در این گروه قرار می گیرند. هر عاملی مثل سر و صدا ، دارو های سمیت زا برای گوش، افزایش سن و … که بر روی عصب شنوایی و حلزون گوش تاثیر گذار باشند ، موجب ایجاد این نوع کاهش شنوایی شده و می توانندعاملی برای رخداد وزوز نیز باشند.-کاهش شنوایی آمیختهدر این گروه نیز می توان تاثیرات ناشی از عوامل هر دو گروه فوق الذکر را در ایجاد کاهش شنوایی و وزوز ، مورد توجه قرار داد.-

۳- کاهش شنوایی مرکزی :

این نوع کاهش شنوایی و وزوز همراه آن دربیماران با مشکلات سیستم اعصاب مرکزی مشاهده می گردد و مشخصات خاص خود را در بررسی های خود نشان می دهد و بهترین اقدامات در این قبیل موارد، استفاده از درمان های توانبخشی است.برخیاز بیماری های سیستم شنوایی که همراه با وزوزگوش می باشند

۴- اتوسکلروز:

در این بیماری که به طور ویژه بر رویاستخوانچه رکابی گوش میانی تاثیر می گذارد، به علت چسبندگی استخوانچه های گوش میانی، انتقال صوت به گوش داخلی با مشکل صورت می پذیرد. در فرایند این بیماری ، استخوان اسفنجی عروق دار ، جای خود را به استخوان سخت می دهند و علاوه بر کاهش شنوایی انتقالی، در برخی موارد می توانند منجر به کاهش شنوایی حسی عصبی نیز گردد. در ۴/۳موارد، بیماری به گوش مقابل نیز گسترش یافته و فرد مبتلا به اتوسکروز دو طرفه می گردد

نزدیک به ۷۰درصد از مبتلایان به اتوسکلروز، از وزوز با فرکانس کم یا میانه رنج می برند.معمولا بعد از انجام عمل “استاپدکتومی”به منظور تصحیح وضعیت استخوانچه ها ، مشکل وزوز بیمار نیز مرتفع می گردد.

۵- تومور آکوستیک:

تومور خوش خیمی است که معمولا بر روی عصب شنوایی –دهلیزی و در زاویه پلی-مخچه ای رشد می کند که از جمله علائم آن می تواند سرگیجه، وزوز و در نهایت امکان وجود کاهش شنوایی باشد. مهمترین نکته در این مورد ، تشخیص زود هنگام تومور در مراحل اولیه، به کمک آزمون های الکترو فیزیولوژیک شنوایی یا انجام تصویربرداری هایپزشکی به منظور شناسایی و درمان هر چه سریع تر علائم است

۶- سرومن یا جرم گوش:

جرم گوش که به عنوان فاکتوری حفاظتیدر مقابل ورود موجودات خارجی به داخل مجرای گوش است، معمولا نیازی به خروج توسط فرد ندارد، ولی در صورت تجمع بیش از حد در مجرای گوش ماننند مانعی در مسیر عبور صوت عمل کرده و نیاز به خروج آن توسط متخصص گوش است.دقت داشته باشید که هرگز نباید برای خارج سازی آن از گوش به صورت فردی اقدام کنید چون این کار علاووه بر آنکه می تواند موجب صدمه به لایه پوستی مجرای گوش گردد، منجر به متراکم شدن جرم و اعمال فشار بر روی پرده گوش می گردد که به دنبال این حالت امکان دارد فرد از ایجاد وزوز گوش ، شکایت نماید.

۷- منییر:

بیماری منییر مربوط به سیستم گوش داخلی بوده و چهار علامت ویژه برای آن ذکر می شود؛ دوره های سرگیجه دورانی که چندین دقیقه تا چندین ساعت به طول می انجامند، وزوز به صورت پیوسته یا متناوب که کیفیتی بم دارد، کم شنوایی حسی-عصبی متغیر به ویژه در فرکانس های پایین واحساس فشار یا پری گوش. البته به گفته دکتر مهنا جوانبخت، تشخیص قطعی و حتمی این بیماری دشوار بوده و مستلزم انجام آزمون های ادیولوژیک متعدد و صرف زمان می باشد ولی عموماً مهمترین شکایت بیمار سرگیجه است و هجوم نشانه ها معمولا بین دهه سوم تا ششم عمر با کمی برتری شیوع نسبی در خانم ها نسبت به آقایان است. طبق گفته این متخصص شنوایی شناسی، در اکثر موارد داروهایی به منظور تخفیف سرگیجه از سوی متخصصین گوش و حلق و بینی یا پزشک فرد، برای وی تجویز می گردد که در صورت عدم بهبود عوارض بیماری ، اقدام به عمل جراحی برای رفع فشار مایع درون گوش داخلی و قطع عصب دهلیزی به منظور رفع سرگیجه می کنند که البته گاهی تاثیری بر روی وزوز بیماران نخواهد داشت

۸- وزوز و صداهای بلند:

در حال حاضر با توجه به آلودگی صوتی در محیط کار و زندگی افراد، شیوع روزافزون کاهش شنوایی و وزوز را شاهد هستیم. هر چند که بسته به شرایط فیزیکی صوت و فیزیولوژیکی افراد ، تاثیر صدا و آسیب های ناشی از اصوات بلند بر افراد مختلف متفاوت است ، اما به طور کلی سطح شدت بالا تر از ۷۰ تا ۸۰دسی بل برای اکثر افراد در مدت زمان طولانی، می تواند مضر باشد. اصوات بلند، علاوه بر تاثیرات سوء بسیاری که بر روی توانایی های عملکردی و تمرکزی افراد و سایر توانایی های روان شناختی آنها دارند، از لحاظ فیزیولوژیک تاثیرات سوئی بر سیستم قلبی-عروقی و شنوایی-دهلیزی دارند که به صورت کاهش شنوایی به ویژه در فرکانس های بالا و وزوزی با کیفیت زیر نمایان می گردد. توجه داشته باشید که بسته به نوع نویز و مدت زمان قرارگیری در معرض نویز ، شیوع و شدت کاهش شنوایی وزوز نیز متفاوت خواهد بود ودر این رابطه بهترین درمان، پیشگیری از قرارگیری در معرض نویز و یا استفاده از محافظ های شنیداری شخصی به صورت گوشی های محافظ و … استغلاوه بر تمامی موارد ذکر شده پیرامون ایجاد وزوز که همگی به نوعی در ارتباط با سیستم شنوایی بودند، عوامل دیگری نیز جزء اصلی ترین فاکتورهای ایجاد کننده وزوز هستند که به آنها نیز اشاره می کنیم

 

  • بیماری های سیستم قلبی-عروقی

بسیاری از بیماران مبتلا به وزوز ، از نوعی مشکل قلبی-عروقی رنج می برند. تحقیقات اخیر نشان داده اند که فشار خون به عنوان یک عامل مهم در بروز حملات وزوز گوش و یا تشدید آن در برخی از بیماری ها دخالت دارد.اختلالات عروقی ثانویه دیگری که می توانند در ایجاد وزوز موثر باشند، کم خونی و تنگ شدن دیواره عروق قلب هستند . در این دو مورد ، وزوز معمولا شکل ضربانی دارد. نکته جالب توجه در مورد اینگونه بیماران این است که معمولا همزمان با روند بهبود بیماری ، وزوز بیمار نیز کاهش قابل توجهی پیدا می کند

  • داروها

نزدیک به ۷۰درصد بیماران، شروع وزوز خود را به شروع یا تغییر درمان دارویی خاص نسبت می دهند. نکته ای که باید به آن توجه داشت این است که تجویز دارو به بیمار باید با دقت کافی و توجه خاص همراه باشد زیرا کلیه گروه های دارویی به عنوان عوامل احتمالی بروز وزوز مدنظر می باشند. گروه های اصلی دارویی که به طور عمده مورد تجویز و مصرف بیماران قرار می گیرند، شامل گروه های زیر هستند:عوامل ضد التهابی، آنتی بیوتیک ها و داروهای ضد افسردگی و خواب آور.آسپیرین و ترکیبات سالیسیلات ها مرتبا در زندگی روزمره به عنوان مسکن استفاده می شوند که خود نقش بسیار موثری در بروز و تشدید وزوز دارند و حتما با مشورت پزشک، باید مورد استفاده قرار گیرند.آنتی بیوتیک ها و به ویژه آمینوگلیکوزیدها مانند استرپتومایسین، کانامایسین، نئومایسین و جنتامایسین باعث بروز وزوز می شوند.

علایم این داروها معمولا در زمانی ظاهر می شوند که به همراه داروهای مدر استفاده گردند.ترکیبات حاوی کینین غالبا باعث بروز صدایی زنگ مانند در گوش خواهند شد.بین مواد دارویی که باعث ایجاد وزوز می شوند نباید توتون و کافئین را مستثنی کرد، زیرا مصرف دراز مدت آنها نیز موجب افزایش وزوز گوش می گردد

  • عوامل سایکولوژیک (روان شناختی)

بدون تردید عوامل روان شناختی و به خصوص افسردگی، نقش عمده ای در تولید وزوز دارند.با این حال بایستی چنین تصور کرد که عامل وزوز در آنها می تواند باعث تشدید و یا بروز افسردگی شود. آنچه مسلم است، اکثریت این افراد تمایل به پذیرش این موضوع ندارند و در درمان این دسته از بیماران باید بر روی کنترل افسردگی از طریق روان درمانی، دقت لازم را مبذول داشت

  • عوامل مربوط به فک و دندان ها

حدود ۵۸درصد از افراد مبتلا به وزوز، دارای مشکلات مربوط به مفصل فکی –گیجگاهی هستند و وزوز به طور علامتی به مشکلات کلی آنها وابسته است. دندان قروچه ، بد جفت شدن دندان ها و درد از دیگر شکایات عمومی بیماران می باشد. در این گونه موارد مراجعه به متخصص فک و دهان و دندان بسیار مفید خواهد بود

  • عوامل متابولیکی ( سوخت و ساز مواد در بدن)

کاهش غیر طبیعی ویتامین ها، مواد معدنی و … می تواند تاثیر ناگواری را در بروز یا تشدید وزوز گوش داشته باشد. کمبود ید در رژیم غذایی می تواند باعث پرکاری تیروئید گردد که پر کاری تیروئید با افزودن بر میزان بازده قلبی، می تواند موجب ایجاد وزوز ضربانی شود. افزایش چربی های خون نیز به عنوان عامل مهمی در ایجاد کم شنوایی حسی-عصبی، سرگیجه و وزوز بیان شده است . بنابراین ، تغذیه مناسب و سالم از جمله مواردی است که باید مدنظر قرار گیرد.باید به این نکته اشاره داشته باشیم که علیرغم تمامی عوامل موثر ذکر شده که بر روی ایجاد یا تشدید وزوز نقش اساسی داشتند ولی باز هم در بسیاری از موارد با وزوزی مواجه خواهیم بود که عامل ناشناخته داشته و دلیلی مستقیم به عنوان عامل اصلی موثر در بروز وزوز پیدا نمی گردد، ولی حتی برای این نوع وزوز ها نیز راهکارهای درمانی خاصی پیشنهاد گردیده است.همان طور که اشاره گردید در بسیاری از موارد با رفع اختلال اصلی و درمان آن ، وزوز نیز که علامتی ناشی از آن اختلال بوده است مرتفع می گردد ولی همواره شناخت عامل اصلی ایجادکننده وزوز گوش و در برخی موارد از بین بردن قطعی عامل یا عوامل مسبب وزوز، امکان پذیر نخواهد بود. بنابراین هیچ گونه درمان قطعی برای بهبود تمامی انواع وزوز ها بیان نگردیده و برخی راهکارهای دارویی و توانبخشی به منظور بهبود آن مدنظر قرار گرفته اند

  1. پاسخ

    سلام
    خیلی ممنون بخاطر توضیحات کامل و مفیدتون
    من ۲۷ سال سن دارم و بهمن ۹۶ درگیر تب مالت شدم و درمان دارویی من شامل ده تزریق استرپتومایسین در فروردین و ۶ ماه مصرف قرص های ریفامپین و کوتریموکسازول بود.
    روزهایی که تزریق استرپتومایسین داشتم شب ها وزوز گوش شدید داشتم به حدی که نمیتونستم بخابم و الن بعد از گذشت هشت ماه از اتمام داروها و بهبودی هنوز هم وزوز گوش دارم (گاهی اوقات) بیشتر شب ها و به ویژه زمان استرس ، نارحتی و خستگی این وزوز شدت پیدا میکنه به صورتی شخص دوم نیز میتونه بشنوه صداشو ( بعضی شب ها ک خاب بدی میدیدم وزوز گوشم شدید میشد و منو از خواب بیدار میکرد)
    من شنوایی سنجی هم رفتم و هردو گوش نرمال بودند
    الن اینا بخاطر مسمومیت گوشم بخاطر استرپتومایسینه؟ دائمی هستش یا گذرا؟
    ممنون میشم جوابمو بدین
    با تشکر

نظر خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

تگ های html مجاز به استفاده می باشند: <a href=""> <abbr> <acronym> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

ارسال یک پیام