شنوایی

شنوایی
شنوایی

شنیدن یا شنوایی یکی از احساسات پنج گانه است. این حس برای درک صدا از طریق گوش صورت میگیرد. کم شدن توانایی در شنیدن را کم شنوایی و  از دست دادن کامل شنوایی را ناشنوایی میگویند.

شنوایی چیست؟

پیش از آنکه با کم شنوایی و انواع آن آشنا شویم باید اطلاعات کاملی پیرامون شنوایی طبیعی و مسیر دستگاه شنوایی در افراد طبیعی داشته باشیم. آنچه در نگاه اول از دستگاه پیچیده شنوایی دیده میشود، لاله گوش افراد است اما تنها وجود این بخش از دستگاه شنوایی باعث شنوایی طبیعی در افراد نمیگردد.

حس شنوایی که از اولین حواسی است که از اواخر دوران جنینی به کار افتاده و آخرین حسی است که در زمان مرگ از دست میرود، از پیچیده ترین حواس آدمی و بسیاری از حیوانات است که ارزش حفظ بقا و برقراری ارتباط در گونه های مختلف را مهیا میسازد. برای آنکه ما اصوات محیطی و گفتار را بشنویم و درک کنیم، نیاز است صوت که چیزی جز جا به جایی سلول های هوایی نیست، به گوش خارجی ما رسیده و توسط لاله گوش جمع آوری گردد. سپس این انرژی جمع آوری شده، تحویل پرده گوش و استخوانچه های گوش میانی میشود تا به میزان لازم تقویت شده و تحویل حلزون گوش در گوش داخلی شود. حلزون گوش یکی از مهمترین بخش های دستگاه شنوایی است که شامل سلول های مویی یا سلول های حساسه شنوایی است.

حلزون گوش و سلول مویی شنوایی چیست؟

آناتومی-گوش
آناتومی-گوش

ساختاری حلزونی شکل در گوش داخلی وجود دارد که حاوی سلول های بسیار حساس با عملکردی پیچیده در راستای تبدیل انرژی مکانیکی صوت دریافتی به پالسهای عصبی تحریک کننده اعصاب شنوایی هستند. اصواتی که از گوش خارجی و میانی عبور کرده و به گوش داخلی رسیدند، با برخورد به این سلول های مویی، باعث آغاز فعل و انفعالات شیمیایی و الکتریکی خاصی میشوند که در نهایت منجر به تبدیل ورودی مکانیکی به خروجی الکتریکی می گردد. این خروجی الکتریکی همان تحریک لازم برای اعصاب شنوایی است. حال اعصاب شنوایی قادر به انتقال این پیام صوتی به مغز و دستگاه شنیداری مرکزی هستند اما تا پیام به مناطق شنیداری مغز نرسد، درکی از شنوایی اصوات، رخ نمیدهد.

شنوایی و مغز:

ما با چشم هایمان نمیبینیم و با گوش هایمان نمیشنویم!!!!!

در واقع ما با مغزمان میبینیم و میشنویم و چشم و گوش، تنها مسیری برای انتقال تحریک و آماده سازی آن برای مغز هستند. در دستگاه شنوایی نیز پیام خروجی از سلول های مویی حلزون که تحویل عصب شنوایی شده اند، گام به گام از ساقه مغز و تالاموس عبور کرده، تحت پردازش های پیچیده قرار گرفته و نهایتا تحویل مغز شنیداری یعنی بخشی از کورتکس که مخصوص پردازش های شنوایی است، می گردد. حال قشر شنوایی است که با توجه به تجربیات شنیداری قبلی ما و پیام جدیدی که دریافت کرده است، پیام را تحلیل کرده و سپس پاسخ مناسب برای آن را انتخاب و از طریق ارتباط با دیگر بخش های حرکتی مغز، منجر به رخداد گفتار یا هر پاسخ حرکتی متناسبی میگردد.

در ادامه بخش های مختلف دستگاه شنوایی و ساختارها و عملکرد هر بخش مورد اشاره قرار گرفته است.

شنوایی شناسان به عنوان متخصصان حوزه شنوایی و تعادل، به ارزیابی کامل این مسیر از لاله گوش تا مغز شنوایی پرداخته و با شناسایی محل اختلال، راهکار درمانی یا توانبخشی لازم را از درمان دارویی تا تجویز سمعک یا کاشت حلزون شنیداری، پیشنهاد می کنند که این مراحل به دقت در کلینیک های شنوایی و تعادل ایرانیان زیر نظر کارشناسان این امر، انجام می پذیرد.

گوش خارجی
شامل لاله گوش و کانال گوش با وظیفه جمع آوری و انتقال صوت به گوش میانی و کمک به جهت یابی
گوش داخلی
شامل گیرنده های شنوایی (حلزون)،تعادل (دهلیز و مجاری نیم دایره ای) و عصب گوش
image
گوش میانی
شامل حفره گوش میانی، پرده و استخوانچه های گوش با وظیفه انتقال صوت از هوا (گوش خارجی) به مایع (گوش داخلی)
کورتکس شنوایی
شامل سلول ها و شبکه های عصبی با وظیفه پردازش و درک اطلاعات صوتی ارسال شده از گوش، مراکز شنوایی ساقه مغز و تالاموس
ارسال یک پیام